|
Bay
Güvenlik' ten 96 Püf,
Hiç bir şey, bir
motosiklet binicisinin motosikletiyle uzun yıllar boyu, kazasız belasız,
mutlu bir sürüş keyfi yaşayacağını garanti edemez. Bir dönem, Amerikan
Motosiklet Güvenlik Vakıfları'nın görevlendirdiği bir komisyona şöyle
bir görev verildi: Komisyon, Güvenli emniyetli motosiklet sürüş
kurallarını tayin eden, bu kuralları düzenleyen yönergeleri ve esasları
belirleyecekti... Sonunda 2.500 e yakın değişik aktiviteyi içeren bir
katalogla çalışmalarını sonlandırdılar!.. Her birimiz, yılların bize
öğrettiği deneyimleri, alışkanlıkları ve bize verilen öğütleri - ki
bunların bazıları iyi, bazıları da kötü alışkanlıklardır. - özümsedik,
birbiriyle bağdaştırdık ve kendimize has sürüş stilleri geliştirdik.
İnsanlara on yedi yıldır motosiklet sürüş kursları veren biri olarak
aşağıda sizlerle sık sık paylaştığım maddeleri sıralamak istiyorum:
TRAFİK STRATEJİLERİ:
Yolumuzu diğer
sürücülerle daima paylaşmamız gerekmektedir. Ancak bunun limitleri
vardır. Her türlü tehlikeden uzak durmak ve rüzgarın yüzünüzdeki tatlı
esintisini daima hissetmek için şu püfleri dikkate alın:
1- Zamanlama
Kavramı / Gidiş ve geliş çift şeritli bir yolda mükemmel bir sollama
altı saniyeyi geçmez. şeridin ardındaki yerimizi tekrar alana kadar
sollamamızı otoban hız limitlerinde mi, yoksa abartılı olmayan, yumuşak
bir gazlama ile mi tayin etmeliyiz?
2- Zamanı iyi
hesaplayın / Karşı yönden gelen araç veya tepe üstü, viraj gibi kör
noktalar bizden ne kadar uzakta? Bunu iyi bilmek, sizi muhtemel bir
toslaşmadan kurtaracaktır.
3- Asla öndeki
aracın dibine sokulmayın / Önde bulunan, takip ettiğiniz araç, kilometre
taşı gibi yol kenarında belirlediğiniz bir objeyi geçtiği sırada
içinizden sayın: "Binbir.. Biniki..." Eğer o noktaya siz "İki" dediğiniz
anda varmyosanız, bilin ki çok yakın takip yapıyorsunuz.
4- Her aracın
seyir çizgisini kestirin / Aracın seyrettiği şeritteki doğrultusunu
gözlemleyin ve motosikletinizi onun size ulaşamayacağı bir çizgide
tutmaya çalışın.
5- Kararsızlık
içinde gidonu sağa sola seyirterek sürmeyin / Manevra yapmak zorunda
olsanız bile şeridinizin dışına taşmamaya özen gösterin.
6- Tehirli
dönüşler / Dönemeçin mümkün olduğunca en dış tarafından başlamak ve
dönüşe mümkün olduğunca tehirli başlamakla sadece daha ilerisini görme
imkanına sahip olmakla kalmaz, merkezkaç kuvvetinin bileğinizde
yarattığy baskıyı da azaltırsınız
7- Diğer
araçlarda kayması muhtemel yükleri gözlemleyin / Gidiş ve geliş çift
şeritli bir yolda diğer araçların yüklediği eşya ya da denkin her an
kurtulup yolunuza düşmesi, saçılması riski bulunmaktadır. Taş, kaya
yüklü bir kamyon ya da ev eşyası yüklü açık kasa bir kamyonet gibi
tehlikeli şekilde yük taşıyan araçları belirleyin. Aranızdaki mesafeyi
sabit tutun ve en sağdan seyredin. Bu, kaçış için size bariz bir
üstünlük sağlar.
8- Asla ufkunuzu
kapayan, görüşünüze engel teşkil eden hacimdeki araçların arkasına
takılmayın / Kamyonlar, kamyonetler ve diğer önünüzü ve dolayısıyla
trafikte gerçekleşen hareketleri, tehlikeleri görmenizi engelleyen
araçlardan uzak durun. Bu aynı zamanda sizin karşı taraftan gelen
araçlar tarafından görülmemenize neden olarak, ikincil bir riske de yol
açar. Eğer sollayacak fırsatınız yoksa mümkün olduğunca geride kalın.
Hatta sabit kalın, bırakın bir kaç otomobil sizi sollasın ve aralığı
doldurup, size güvenli bir mesafe oluştursun.
9- Trafikte pik
saatlerinden sakının / Sürücüler şehirlerarası yollarda seyahat ederken
şehir merkezlerinden geçiş planlarını iyi tayin etmelidirler. Büyük bir
metropolün, bir yerlere yetişme çabasında olan sürücülerle dolu, yoğun
trafiğiyle boğuşmaya kalkmayın.
10- Temel
kontroller: / Yalnızca dikiz aynalarınıza ya da çevresel, periferik
görüşünüzün yeterli olduğuna güvenmeyin. Her şerit değişikliğinde
şunları uygulayın:
11- Niyetinizi
belli edin / Şerit değiştirirken en az iki tam saniye, dönüşlerde en az
dört tam saniye sinyal yakın.
12- Sollama
yapmadığınız sürece, olabildiğince sağ şeritte seyredin.
13- Sizden daha
hızlı olanlara yol verin / Bu yapılabilecek medeni bir davranıştır.
14- Meskun
mahallerde, şehir içinde hız yapmayın / Aşırı hız zaten genelde bir şeye
çarpmanızla sonuçlanan bir faktördür. şehir içinde ise bu "bir şeyler"
çok fazlasıyla bulunmaktadır!
15- Kötü
sürücülerden kaçının / Hiç çekinmeden, abartılı bir manevra yaparak, bu
gayesizce "şeridinde sağa sola sinyal vermeden gezinen şerit değiştiren,
gereğinden fazla hızlı ya da yavaş seyreden bir sürücüden uzaklaşın.
16- Di?er
sürücülerin arkasındayken onların kör noktalarına girmeyin / Geri durun
ya da gerekiyorsa gazlayıp geçin.
17- Yolun daha
ötesinde olan bitenleri gözlemleyin / İdeal olarak, minimum 12 saniyelik
bir görüş ufkunun rehberliğinde seyredin. Her dönüşteki çıkış
noktalarını tespit edin.
18- Yüksek risk
bölgelerinde ön fren kolunu kavrayın
19- ...Ama
yalnızca tek parmakla kavramayın / Hatta iki parmağınızla bile...
Aslında bu daha önce yapmış olduğunuz acil frenleme pratiklerindeki
alışkanlıklarınıza ve ne kadar parmakla kolun üzerinde hazırda durmaya
alışmış olduğunuza da bağlıdır. Ama esas olan her an tetikte olmanızdır.
20- Hızınızı
azalttığınızda mutlaka aynalarınızı kontrol edin / Aynı zamanda
kendinize bir acil kaçış rotası da çizin! Arkanızdaki sürücü yeterince
dikkatli olmayabilir.
21- Sol tekerlek
izinden seyir / Dört tekerlekli taşıtların bıraktığı sol tekerlek izinin
yer aldığı hat, prensipte motosikletlerin izlemesi gereken ideal çizgi
olmalıdır . Fakat mütemadiyen bu sol tekerlek izinin değişkenliğine göre
seyredin. Araçlardan dökülen yağlar ve diğer likitler genelde orta
kısımda yer aldığından bu idealdir. Öte yandan, Ülkemizde, eğer sağ
tekerlek izinden seyrediyorsanız, arkadan sizi takip eden ve hacminizden
dolayı sizi umursamadan ve hatta uyarıda bulunmadan, sizin bulunduğunuz
şerit dahilinde yanınızdan tehlikeli bir şekilde geçen araçlar da
bilinen bir gerçektir. En azından böyle potansiyel tehlikelere de karşı
perdeleme yapmış, şeridi bloke etmiş olursunuz. Dolayısıyla arkanızdaki
aracı sizi sollamak isterse, korna ya da selektörle ikaz yapmak
durumunda kalacaktır.Böylece, sizi emniyetli bir şekilde geçmesine zemin
hazırlamış olursunuz.
22- Sizin
şeridiniz içinden sola dönüş yapan araçlara karşı çok dikkatli olun /
Yavaşlayın ve bu aracın ne yapacağını iyi kestirin. Sağ aynanızı kontrol
edin ve olabildiğince sağa yanaşın. Eğer araç hemen dönerse frenleyin,
uzun sürerse hızlanın.
EKİPMANLARLA
İLGİLİ PÜFLER:
Arızalanmış ya da
her hangi bir nedenle yolda kalmış bir motorla bilinmeyen bir yerde kala
kalmayı gözünüzün önüne hiç getirmiyorsanız, sizin için yalnızca açık
bir yol ve dolu bir depo benzin kafidir! Aşağıda, bazı ikmallerle daha
emniyetli ve daha eğlenceli bir sürüş sağlamak adına, sizin ve
motosikletiniz için yararlı bazı öneriler bulacaksınız:
23- Koruyucu
zırh!.. / Koruyucu giysilerin pek çok tipi bulunmaktadır. Koruyucu
zırhınız, anatomik yapınıza uygun bollukta olmalı ama asla vücudunuzdan
kaymamalıdır. Yaralanma olasılığı yüksek bölgeleriniz dizleriniz,
dirsekleriniz, omuzlarınız ve kalçalarınızdır. Dolayısıyla bu bölümlerde
koruma bulunmalıdır.
24- Reflektif,
ışığı yansıtabilen materyaller / Mümkünse kedi gözü de aplike edilmiş
olan her türlü maddeyle kendinizi olabildiğince görünür hale getirin.
Kasklar, fosforlu pazubantlar, elbise kollarına veya pantolonlara
sonradan aplike edilebilecek reflektif materyaller. Bu maddeler
özellikle arka taraflarınyıdan görülebilecek şekilde aplike
edilmelidirler.
25- Görüşünüzü ve
gözünüzü koruma / Çiziklerle dolu olan vizörünüzü değiştirin.Spreyinizi
ve yumuşak, kaskı çizmeyecek nitelikte yumuşak bir (Mikrofiber bez
idealdir) bezi, Fog City gibi kask camının buğusunu önlemeye yönelik
ürünleri daima bulundurun.
26- İzotermik
giysiler / İzotermik giysiler sürüş esnasında kaybolan vücut ısısını
koruyan tek çözümdür.
27- Motosiklet
Kullanma ve Bakım Kılavuzu / Evinizi onsuz terketmeyin
28- Gidon /
Modaya uygun olsun diye gidon seçilmemelidir. Gidon, insan ve makine
arasındaki ortak nokta, arayüzdür. Fabrikada üretilip, takılan orijinal
gidonunuz en mükemmeli olmakla birlikte, değiştirme gereği varsa
muhakkak rahat sürüşünüze imkan veren, ergonomik, yetkili servisinizin
önereceği bir model seçilmelidir.
29- Doğru sele
seçimi /Karayolunda seyahat ederken üzerine kuruldu?unuz sele, oturma
odanızdaki koltuk kadar rahatlık hissi vermelidir. Hareket özgürlüğüne
sahip olun.
30- Tüm
faktörleri gözden geçirin / Motorunuzun selesine oturun ve gözlerinizi
kapayın. Debriyaj ve fren el ve parmaklarınız rahatça ulaşabiliyor ve
onları kavrayabiliyor mu? Gaz ve debriyaj kolları rahat ve yumuşak
çalışıyor mu? Ön fren gereken sıkılıkta mı?
31- Yağlı,
kablolar / Yapışkan, pasaklı, abuk sabuk, biçimsiz duran, çentiklerle
dolu, hatta hasarlı kablolar sakar sürücülerin harcıdır!
32- Lastik
kontrolü / Eskilikten ötürü çatlamış, yarıklarla dolu lastikler? Yabancı
cisimler? Hava basıncınız nasıl?
33- Tekerleğin
vaziyeti / Ayaklarınızın burnuyla vurarak yapılan kontrolü unutun!
Vurulmuş ön lastikler, yarıklarla dolu, pürüzlü arka lastiklere dikkat
edin.Çıkma lastik almayın; özellikle de yarışçılardan!Çünkü onlar çok
kilometre yapmışlardır.Motorunuza uygun, dişleri sağlam,kaplaması
mükemmel yeni bir lastik satın alın.
34- Süspansiyon
ayarı / Çeşitli kademelerdeki ayarları mutlaka öğrenin.Mutlaka ikisini
de aynı kademede ayarlayın. Çatal yağını en geç yılda bir değiştirin.
35- Yolda lastik
tamiri / İç lastikler, yamalar, siboplar, akord telleri, lastik onarım
spreyi? Motorunuzun yolda neye ihtiyacı olabilir?Yolda kalmanın ne kadar
tehlikeli bir durum olduğunun bilincinde olun ve sakın hafife almayın.
36- En önemli
ekipman: Uygun boyutta motosiklet! / Eğer henüz almamışsanız, önce
becerilerinizi geliştirecek, ve mümkünse ilk zamanlardaki muhtemel
düşüşlerinizde size fazla masraf çıkarmayacak bir küçük motor hacimli
başlangıç motosikleti!
37- Eldiveninizi
iyi seçin! / Yaz eldiveni tabir edilenler ya da parmaksız eldivenler bir
düşme sırasında iyice örselenecek, birer konfetiye dönüşeceklerdir. El
ve parmaklarınız her şeyinizdir!
38- İyi bir kask
/ Kaskların büyük bir bölümünün içi, darbe emici, 1-2 cm.kalınlıklara
sahip genişletilmiş polisitrenle bezenmiştir. Kısmi boyutlu, chopper
türü motosiklet sürücüleri tarafından rağbet gören kasklar en azından
arka beyin aksını iyice kaplayan ve asla baştan kurtulamayacak dizayna
sahip olmalıdırlar. Ayrıca kulaklık ve goggle takma külfeti de
getirirler. En iyisi sağlam bir çene kayışına sahip, tam boyutlu,
vizörlü kasklardır.
VÜCUDUNUZ:
Alkollü, uyarıcı
ilaç almış, gençliğinizi ve atikliğinizi yitirmiş olsanız bile
vücudunuzu bir düzene sokmanız ve dolayısıyla uzun yıllar boyunca
sağlıklı bir sürüş yapabilmeniz için hala zaman vardır.
39- Seleye
dikkatsizce, gevşek bir şekilde oturup yayılmayın / Sırtınızdaki bağları
zedeleyebilir ve dolayısıyla disklerinizde kalıcı hasar oluşmasına yol
açabilirsiniz.
40- Kulağınızı
koruyun / Karayolunda yolculuk, eğer kulaklarınızı açıkta bırakacak kask
takıyorsanız kulağınızda hasara yol açacaktır. Tam boyutlu,vizörlü
kasklardan edinin. Bu kaskların da alttan gelecek tirbulansı önleyecek
şekilde dizayn edilmiş olanlarını seçin. Bu, sizi her türlü K.B.B.
hastalıklarından koruyacaktır.
41- Kolunuzu
kaldırarak tansiyon kontrolü yapın / Tansiyon kollarınızı gerer, kasar
ve sertleştirir.Gaz kontrolünüzü, sevk ve idare yeteneğinizi azaltır.
Bileklerinizi aşağıda tutun ve bırakın dirsekleriniz doğal bir şekilde
kırılsın.
42- Yağlı
yiyeceklerden kaçının / Yağ molekülleri kırmızı kan hücrelerinde
tutunurlar ve beyninizi oksijenden yoksun bırakırlar.
43- Kafeinden
sakının / Yorgun olduğunuzda kan hücrelerinizi yeniden harekete geçirmek
için egzersiz yapmayı deneyin. Bu işe yaramazsa derhal dinlenin.
44- Bir ilk
yardım çantası bulundurun
45- İlk yardım
kursu / Kızılay ya da diğer devlet ya da özel kuruluşlardan kurs alın.
Kitap okuyup bilgi edinin.
46- Sık sık
gevşeyin, rahatlayın / Çimenlerin üzerine yayılın. Bir yoga kitabı
edinmeyi ve yoga yapmayı bile düşünebilirsiniz.
47-
Motosikletinizi bazen itin! / Soğuk bir havaya yakalandıysanız,
kondisyonunuzu yükseltmek ve vücut ısınızı arttırmak için en iyi yol
budur.Fakat soğuk havada terlemenize yol açacak derecede bu işi
sürdürmeyin!
48- Vücudunuzun
sesini dinleyin / Yalnızca yorgun motosiklet kullanmak kazalara yol
açmaz. Vücudunuzun bir yeri ağrıyorsa, bu bel ve sırt ağrıları ve bilek
ve ellerde görülen carpal tüneli sendromu gibi kalıcı rahatsızlıklara
yol açabilir. Motosikletin yarattığı titreşim hipoterminin ilk
nedenidir.
49- Kendinizi
rüzgardan kurtarın / İyi kalitede, rüzgar geçirmeyen bir motosiklet
kıyafeti satın alın. Fakat teri ve vücut sıcaklığını dışarı atabilen,
özel bir kumaştan dokunmuş olduğundan emin olun.
YARARLI ÖĞÜTLER
VE BİLGİLER
Motosiklet
dünyasında yaygın inançlar ve tecrübelerden harmanlanmış olan derin bir
bilgi birikimi vardır ve bunlar bir noktada birleşirler.Bunlardan
dikkatimi çeken bazıları aşağıdakilerdir:
50- Bir kros
motoru veya enduro edinmeye gayret edin / Çekiş gücünün kontrol
edilmesiyle ilgili gizemleri meydana çıkarmak için en iyi yol budur.
Daha önce hiç arazide kullanmadıysanız, bu konuda kurs veren bir yerde
bunu deneyebilir veya diğer organizasyonlara katılabilirsiniz.
51-
Motosikletinizin motorunu ısıtın / Yanlış bir yerde motorunuzun stop
etmesi başınıza dert açabilir.
52- Motorunuzu
olabildiğince hafif yükleyin / Taşıma kapasitesinden fazla ve biçimsiz
yüklenmiş bir motosiklette keyifli ve emniyetli bir sürüş yapmak çok
zordur. Sırf sıcak ve kuru kalın...Bu size yeter!.. Diğer
ihtiyaçlarınızdan fedakarlık etmesini bilin.
53- Grup sayısını
dört motosikletle sınırlandırın / Daha küçük parçalı gruplar daha az
kötü alışkanlık ve daha az ciddi kaza riski demektir.
54- Grup
sürüşleri için basit kurallar ve işaretleşmeler geliştirin
55- İyi bir yolcu
seçin! / Yolcular, aslında yükünüzün en mükemmel dengeleyici
unsurudurlar. Çünkü merkezdedirler. Yolcularınız aynı zamanda sizi daha
dikkatli sürmeye yöneltirler. Şöyle ki: Vitesleri daha yumuşak
değiştirmeniz, daha makul bir tarzda kullanmanız, hatalı dönüşler
yapmamanız, yandan, hatta arkadan gelen (Koşan köpekler gibi) tehlikeler
konusunda sizi uyarırlar. Hatta belki sizi mükemmel bir sürüşten sonra,
mülayimleştirici bir masajla bile ödüllendirebilirler!
56- Hayalinizde
daha çok kendinizi motorun üstünde sürüş esnasındayken değil de, motorun
altında kalmyışken canlandırın / Tamamiyle rahat, pervasız olmak
ciddiyetinizi ve sürüş konsantrasyonunuzu bozar. Bu da risk doğurur. Bu
canlandırma sizin gidona sıkıca yapışmanızı ve sorumlu ve dikkatli
sürmenizi sağlayacaktır.
57- Acil
bilgileri derleyin ve yanınızda bulundurun / Telefon numaraları, sigorta
ve sağlık bilgileri v.s.
58- Daha önce
kullanmadığınız, yabancısı olduğunuz motosikletleri tanıyın, Ne kadar
deneyimli olduğunuz hiç önemli değildir. Motosikletinizi
değiştirdiğinizde riskiniz ilk anda daha da büyüktür. Tanımadığınız bir
motosiklete ve onun aşina olmadığınız ünitelerine alışmak için bu açığı
kısa zamanda kapamalısınız.
59- Hız sırasında
ortaya çıkan yalpa vurma, gezinme gibi nedenleri bertaraf edin /
Yıpranmış lastikler, gevşek akord telleri ve / veya aksesuarlar -
özellikle de gidona monte edilen grenaj ve rüzgar kalkanları- ... Bunlar
ve diğer faktörler yüksek süratte kontrolü kaybetmenize neden
olabilirler.Bilmem anlaşılıyor mu?.. Yüksek sürat her zaman size problem
çıkarır!
60- Neyi okuyor
olduğunuzu sorgulayın / Motosiklet yazarları kendilerininkini ücretsiz
elde ederler. Fan kulüplerin haber editörleri motosikletin yalnızca bir
tek türü olduğuna inanırlar. Akademisyenler ise ya bolca yazı
neşrederler ya da motosiklet zevkinizi öldürürler. Güvenli sürüş
hocaları da... Eh, onu da biliyorsunuz canım!..
61- Yol yüzeyini
okuyun / Yolun yapı ve niteliğini, teşekkülünü, virajın aldığı kavisi,
yoldaki gölge ve lekeleri yani potansiyel kayganlaştırıcı lekeleri
gözleyin.
62- Spor
aktivitelerine katılın / Bir çok profesyonel atlet dağlarda antreman
yapmaktadır. Trekking yapın.Yürüyüşü ihmal etmeyin.
63- Kendiniz için
bir kurs tertip edin / Düzenli olarak kendinize bir gezinti ayarlayıp
uygun bir yerde frenleme, vites değişimi ve dönüşlerinizin daha mükemmel
olması için kendinizi pişirin. Özellikle kombine manevraları gerektiren,
hüner isteyen pozisyonlar konusunda kendinizi geliştirin.
64- Gece
sürüşlerini sınırlandırın / Motosikletin zıplaması, yana yatmalar ile
sizi arkadan takip eden araç, üniformanızdaki reflektörleri dengesiz
şekilde aydınlatacaktır. Sürüş serüveninizi gün ışığında sürdürmeye
gayret edin.
65- İyi birer
sürüş arkadaşı veya arkadaşları edinin / Halinden sıkça şikayet eden,
alkollü süren ve motosikletle ilgili yayınları okumayanlardan sakının
66- Sigorta
mevzuatını bilin / Sağlık ve yaşam sigortanız, motosiklet mali mesuliyet
ve kasko mevzuatını iyi öğrenin. Bir kazaya karışmayı beklemeyin.
67- İyi
sürücülerden öğrenecekleriniz vardır / Onların hareketlerini iyi takip
edin ve sorular sorun.
68- ...Fakat asla
kendi ekolünüzden şaşmayın / Diğerlerinin hareketlerini tamamen
uygulamak zorunda değilsiniz. Kendinize zamanla bir strateji belirleyip
sürüş tarzınızı belirlemeye ve icra etmeye başlayabilirsiniz.
69- ...Ve diğer
arkadaşlarınızın kendi tarzlarında sürmesine izin verin / Sabırlı olun
ve onu uygulamak istemediği bir sürüş tarzı için yönlendirmeyin.
YAPMANIZ GEREKEN
SÜRÜş PRATİKLERi
Ailesinin okumak
için Harvard'a yolladığı Clem isimli bir çocuk vardı. O, hiç faydalı bir
teknik öğrenmeye çalışmadı. Bir gün aşırı yaralandı ve şimdi sakat bir
motosiklet yazarı olarak yaşamını sürdürmekte... Eğer bazı talimler
yapmazsanız, eğitimli biri olmanız size yetmeyebilir.İşte bir kaç talim:
70- Bir çizgi
üzerinde durma talimleri / Yumuşak bir fren hareketiyle motorunuzu
istediğiniz noktada durdurabilmelisiniz. Sert veya yumuşak...Düşük ya da
yüksek hızlarda... Her zaman...
71- Acil frenler
/ Buna "Panik frenleme" demeyin. Mümkün olan en kısa mesafede soğukkanlı
bir şekilde durmayı öğrenin. Araştırmalar, kazalarda çarpma hızının en
çok 50 KM süratle gerçekleştiği yönündedir.
72- Kontra gidon
hareketleri / Sağa kırın, sağa dönün. Sola kırın, sola dönün. Bunu
yaparken içgüdüsel olarak değil sezgiyle, kararlılıkla, yumuşak hareket
edin.
73- Denge
hareketi / Dönemeçlerde motosikletinizi yatırdığınız açıyla doğru
orantılı olarak vücudunuzu da yatırın.Bu faydalı sürüş pratiği, düşük
hızlarda yapılan dönüşlerde de stabilite sağlayacaktır.
74- Direksiyon
kırma / Biçimsiz bir şekilde oturma, etkin bir gidon hareketi ile
birleştiğinde, motosikletiniz hele hele ağır bir makinaysa, vücudunuzdan
bağımsız olarak hareket edebilecektir!
75- Zikzaklar
çizme / Motosiklet sürerken can sıkıntısını geçirmenin en iyi
yollarından biri, yolunuzun önünde sıralanan kasis ve çukurlardan oluşan
noktalardır. Kontra gidon hareketlerini kalça hareketleriyle
destekleyin.
76- U dönüşleri /
Olabildiğince geniş açıyla dönün ve tek ve hızlı bir hareketle
dönüşünüzü tamamlamayı deneyin.
77- ...140
derecelik açıyla dönüş hareketi / Motosikletinizi kaldırım çizgisine
önce 40 derecelik açıyla konuşlandırın. Gidonu kırarak ve hafifçe
vücudunuzu rahat bir şekilde yatırın. İçerdeki ayağınızı sağlamca yere
basın ve dışarıdaki ayağınızı motorunuzun ayak dayama pedalında tutun.Omuzunuzun
üzerinden bakarak yolu kontrol edin. Hafifçe gaza dokunarak tereddüte
kapılmadan kaldırım çizgisinden ayrılıp dönüşünüzü yapın.
78- Ani ve sert
manialar / Eğri büğrü, kasisli çukurlu yerlere asla sert frenle
dalmayın. Mümkünse giriş hızınızı koruyacak şekilde gaza dokunun.Fren
ile değil gazla hız ayarlayın.
79- Düşük
hızlarda kullanım / "Denge" tamamıyla debriyaj, gaz, fren ve gidon
hareketlerinin hünerli idaresiyle ortaya çıkan bir olgudur. Bazen
yürüyüş hızında motosiklet sürmeyi de talim edin. Tüm sürat dilimlerinde
yaptığınız pratikler size daha sonra çok yarayacaktır.
80- Seyir halinde
do?ru yerde gaz vermek / Bir virajın çıkış noktasında gazı hafifçe açmak
motosikletinizin doğrultusunu düzeltmesini olumlu etki yapar.
81- Dönüşlerde
şasinin kontrol edilmesi için arka frenin kullanılması / Keskin
dönemeçlerde gazı birdenbire kapamak yerine gazı kısmen açık tutmayı ve
arka freni kullanmayı bir deneyin.
82- Yarım
kaldığını hissettiğiniz dönüşler / Eğer çok müşkül durumda kalırsanız,
baş kısmınızı biraz daha eğin, gidona daha sıkı yapışın ve gene 81.
maddede anlatılanları uygulayın. Gazı kapamayın.
83- Debriyaja
"Tüy gibi" dokunun / Kros ve enduro sürücülerinin motor gücünün
birdenbire artmasını ve sürüş hizasındaki bozulmaları kontrol etmek için
kullandıkları yöntem budur. Anahtar, "İçgüdü" değil motor devrini
kontrol altında tutmaktır.
84- Fren ve gaz
geçişleri / Şasinizi stabil tutmak için, gazdan frene, ya da frenden
gaza geçerken intikal devresini göz önünde tutun ve yeni aksiyona
yumuşakça geçin. Gaz kolunun üzerinde kelebek gibi gezinin. Fren koluna
limon sıkar gibi asılmayın. Fren kolunun üzerine hafifçe parmaklarınızı
"tuşe" edin.
85- Vites
yükseltme / Debriyaj kolunu fazla sıkmayın. Sadece kavrama noktasına
kadar sıkmanız kafidir. Aslında bir çok motosiklet modelinde yumuşak,
hızlı vites değişimleri debriyaj gerektirmez. Bunu deneyin.
86- Vites düşürme
/ Gazı ani bir hareketle kapayıp motor devrini düşürülecek vites için
uygun çalışma düzenine sokmak en uygunudur. Böylelikle debriyaj
balatasındaki hafif aşınmaları da bir ölçüde azaltmış olursunuz.
87- Eş zamanlı
olarak vites düşürme ve frenleme yapın / Bu zor hareketi madde 84 ve 86
daki yönergelerle kombine olarak uygulamalısınız.
88- Gaz verme /
Hızınızı değiştirme ve doğrultunuzu düzeltip tehlikelerden uzaklaşma
sizin yegane savunma yöntemlerinizden biridir. Maksimum gaz verme
esnasında çatala iyice hakim olmadan vites yükseltmemelisiniz.
89- Bir dönemeçte
durmak / Çabuk durabilmek için doğrultunuzu çabuk düzeltebilmelisiniz.
Tabii frenlemeden önce de bunu tam anlamıyla gerçekleştiremeyebilirsiniz
(Yolun dışına savrulabilirsiniz). Yöntem, yatma açınızı azaltırken frene
ayağınızı yumuşak bir şekilde artan bir kuvvetle bastırmanızdır.
90- Dönemeçlerde
yana savrulma / Dönemeçlerde lastiklerin kıpırdanmasından kaynaklanan
belli belirsiz bir lastik cayırtısı duymaya başladığınızda bunu yavaş
yavaş önleyebilmek mümkündür. Eğer ön tekerlek kilitlenmeye meylediyorsa
arka frene basmayı sürdürün. Yolun temiz yüzeylerini deneyin ve
unutmayın: Ön frene daha kuvvetli olarak asılmanız arka frenin yükünü
azaltır. Çünkü tek kişi binildiğinde ön frene binen yük daha fazla
olacaktır.
91- ABS ile
yapılan frenler / Hızla frenleyebilirsiniz. Size garip ve esrarengiz
gelebilirler. En iyisi onlara alışmak için pratikler yapmanızdır. Ancak
fren balatalarınızı ve tüm fren sisteminizi daima bakımlı tutun. Çıkmaza
girmeyin!
92- Islak
tümsekleri hissettirmeden geçiverin / Sıkılı durumda olan bir arka
frenle, ıslak, çimenli bir tümseği ya da kaygan bir zemini geçmek
zorunda kaldığınızda kontrolü nasıl sağlamanız gerektiğini tecrübe
edin.Tabii daha değerli bir yöntemi de öğrenebilirsiniz.Nasıl
kilitlenmeyeceğini öğrenerek!
93- Ön ve arka
frenin aynı anda kullanılması / Çabuk durmanız gerektiğinde el ve ayak
frenini aynı anda rahatlıkla kullanın. Bunun ötesinde, başka bir işlem
yapmanıza gerek kalmaz.
94- Yakıtınız
bittiğinde yakıt musluğunu rezerv konumuna getirmeyi pratik edin / San
Diego otobanında tekin olmayan bir Ducati ile 90 km hızla seyrediyordum.
Sağımdaki trafik ise 130 km hızla seyrediyordu. Ne kadar riskli bir
durum yaşadığımı tahmin edebildiniz mi?
95- Şu gaz kolu!
/ Bir dönemeçte arka tekerlek kaymaya başlarsa (Mıcır,yaş veya aşırı gaz
verme nedeniyle), Gaz kolunu birden kapamayın! Çekiş gücünü tekrar ele
geçirene kadar soğukkanlılığınızı koruyun.
96- Yeni bir
motosiklet satın almak / Teknik olarak bu gerçekten de bir görev
değildir. Ancak yeni bir motosiklet sizi daha da fazla sürüş dolayısıyla
becerilerinizi geliştirme yönünde motive edecektir. Motosiklet yetkili
satıcınızın da karnı doyacaktır. Bağlı sektörler işleyecek ve çark
dönecektir.
(COPYRIGHT ©
Lawrence Grodsky /Stayinsafe Sürüş Okulu- A.B.D...) çeviri:fm030-Gökhan
ÇERVATOĞLU(filizcervatoglu@turk.net) |